iyi insan olmak

1 /
kutsal uzanti kutsal uzanti
toplumun ve insan olmanın vermiş olduğu temel ahlak değerlerine sahip...

yok bu değil işte, bu "normal insan" tanımı. şimdilerde "erdem" olarak öne sürülen pek çok şey bile insan doğasının getirisi. çalmamak, yalan söylememek, dolandırmamak, gibi gibi, asla erdem olmayan şeyleri erdemmiş gibi ortaya atmak ne acayip.

* birisini öldürecek veya ezecek gücün varsa ve bunu yapmıyorsan eğer; o zaman zalim değilsin. zaten mazlumsan eğer zulmetten uzak olman senin artın değil ki.

* aldatabilecek çapa sahipsen ve aldatmıyorsan, ancak o zaman sadıksındır. karından başka kadın görmüyorsan eğer, nasıl sadık insanım diyebilirsin ki. uçkurunu hiç çözmemişken ben zina yapmam diyebilmek mi erdem. yoksa uçkuruna uzanan ellere rağmen aldatmadığın zaman mı gerçekten "sadık" olur insan.

* eline başkasına ait beş kuruş geçmemiş olan, köydeki mahmut amca nın bana dürüst olduğunu söyleyebilir mi kimse?

* bir dağ köyünde yaşayan ve sadece annesi ile keçileri ile gününü tamamlayan çoban mı dürüsttür? nasıl ki bu kadar bilgiyle ona dürüst değil diyemeyiz, aynı o şekilde "dürüst" yaftasını yapıştıramayız üzerine. keçilerine mi yalan söyleyecek?

* çok para kazanma şansın olmadıysa nasıl diyebilirsin ki para hırsım yok diye.

hani temel erdem unsurları işte.
yeterli sınava girmeden devlet memuru bile olamıyorsun, yani dokuzdan beşe göt üstü oturmak için bile bir ton sınava girmen lazım, oturuş bile bir hakedişken, dünyanın en güzel etiketlerini ne güzel yapıştırıyoruz birbirimizin üzerine.

"inanılmaz güvenirim ben ona"
"hayatta harama uçkur çözmez kocam"
"her söylediğine inanırım onun, hiç yalan söylerken görmedim"
hasiktirin.

aslında bir çoğumuz, sanırım bu sınavların çoğuna giremeyecek. yani iyi bir insan olup olamadığımızı kendimiz bile anlayamayacağız.

bana kalsa, o yüzden güzel insan, iyi insandır işte. gülümseyen insan, affeden insan, affettiren insan, mutlu insan, mutlu eden insan, hatta küçük çaplı poliannalar falan işte.

öfff.
boşver hepsini.
inandığın insan iyi insandır senin için.
inanıp inanmamak senin elinde işte, karşındakinin iyi olup olmaması senin elinde, lafın en kısası.
sarc sarc
zaafın kralı.
sagda solda bir sürü lavuk karaktersizlikler yapa yapa, çıkarlar saglayıp, mutlu hayatlar sürüyor. bir de bunu sizin üzerinizden yapıyorlar.
nilavarna nilavarna
dünyanın yarısını peşinden sürükleyen peygamberlerin bile kötü olduğunu düşünen milyarlarca insan olduğu düşünülecek olursa; olunamayacak tek insan modelidir.
lillkill lillkill
yazık ki beraberinde iyi arkadaş, iyi eş, iyi anne/baba, iyi evlat, iyi öğretmen, iyi manav, hatta önüne iyi sıfatı gelen hiç bir şeyi olmayı getirmeyendir.

iç huzurundan başka kazancı yoktur. o da muhataplarınız tarafından sürekli didiklenir zaten. kalıcı değildir.

en sinirli anınızda kalbi kırılası insanlar dersiniz iyi olmayanlar* için de, içini dolduramazsınız.

hakkınızda bahsedilecek başka şey bulunmadığında söylenendir bir de.

" o mu? çok iyi biri ya!"

" ben mi? hiç sanmıyorum."
tatalu tatalu
mantıklı olmak, trajedi yaratmamak, dengeleyici olmak, sevecen olmak, hoş sohbet olmak, vakur olmak, asil olmak, çirkef olmamak, bencil düşünmemek, adab-ı muhaşeret i yutmak, gülümsemeyi eksik etmemek, herkese dolaylı yahut doğrudan faydalı olabilmek, sırf pisliğine insanların işlerini zorlaştıran, konuları sakız gibi uzatan, bir sike derman olmayan göt oğlanlarından olmaktansa; işleri kolaylaştırmak, kolayca kavrayıp, laftan icraate geçebilmek, trollemekten zevk almamak, ayar vermeyi marifet sanmamak, yardımcı olmak, sinirini kimseden çıkarmamak, içindeki sevgiyi gözlerine yansıtabilmek, geride bırakılması gerekenleri geride bırakabilmek, bardağın dolu tarafını görebilmek.

şefin tavsiyesi: iyi insan olmak, yarrak gibi adam olmaktır. olmayın. mesela tam tersi biri iseniz; troll, sevimsiz, uyuz, zorlayan, hırçın, lafı bir kerede anlamayan, ilgi orospusu bir tipiniz varsa, her türlü ilişkide ve ortamda epey kıymete bineceğiniz kesin. fakat bugüne kadar iyi ve uslu bir insan olmuş iseniz; belli bir çizgiden sonra bütün bu "iyilik parodisi"nden sıkılıp, darkside a yolculuğunuzu garanti ediyorum.
(bkz: asimile olmak)
--

insan, hamurunda iyilik barındıran bir varlık değil, yemeyelim birbirimizi. iyilik default olarak gelmiyor ademoğluna. mahallede bir grup çocuk tarafından tartaklanan "babasız piç"i kurtaran, delikanlı fıtıratlı, tek bir çocuk vardır genelde. düşeni kaldıran tek bir el uzanır. kahpeyi taşlayan kalabalığa tek bir kişi engel olmaya çalışır. "kötüler" binbeşyüzdür, "iyi" bir tanedir. eh onun da kıçı çatlıyordur muhtemelen.

doyumsuz, egosit, bencil ve kör varlıklarız. ama bazen, yetiştirilişimiz ve sonradan kazandırılan etik değerler doğrultusunda, "iyi olmak" için enerji sarfediyoruz. ama görünen o ki, iyi olmak için ne kadar çaba sarfedildiği, dışardan farkedilmiyor. kıymete de binmiyor haliyle.

o zaman ne oluyor, "i am not angel anymore" şeklinde ergen tribine girerek, kafasındaki haleyi söküp, siyah kanatlarını takıyor "iyi insan". çok filmik bir sahne oldu bu evet, romantizme bu kadar abanmanın lüzumu yok. yani demek istediğim, bir saatten sonra alenen "kötü" olmasa bile, hiç olmazsa "politik" oluyor bu iyi insan. nabza göre şerbet veren, kalıba göre şekil alan, bunu da iyilik için değil, kendisini düşündüğü için yapan birine dönüşüyor.
1 /